"Cudze chwalicie , swego nie znacie, sami nie wiecie co posiadacie" Zapraszam gospodarzy miast i gmin do promowania swoich miejscowości. Bowiem dbałość o dobry wizerunek miasta lub gminy świadczy o dobrym gospodarzu i zachęca do naśladowania przez innych oraz zwiększa szansę na rozwój regionu.

Herb gminy Stromiec

Urząd gminy Stromiec

ul. Piaski 4
26-804 Stromiec

tel: 48 619 10 20
fax: 48 619 10 12

ugstromiec@ugstromiec.pl
http://www.ugstromiec.pl/
http://www.ugstromiec.naszbip.pl/

O gminie

Historia Gminy Stromiec

Stromiecczyzna to kraina leżąca na skraju Puszczy Stromieckiej, częsci Puszczy Kozienieckiej. Gmina Stromiec to jedna z 6 gmin powiatu białobrzeskiego w wojwództwie mazowieckim. W skład gminy wchodzi 23 sołectwa. Gminę Stromiec zamieszkuje 5846 osób (stan na 31.12.2004 r.). Mieszkańcy naszej gminy to przeważnie rolnicy i rzemieślnicy (głównie szewcy, kamasznicy, cholewkarze). Zaletą naszej gminy jest czyste powietrze, spokój, dużo lasów, ośrodek wypoczynkowy w Białej Górze nad Pilicą. Już teraz wiele miejscowości naszej gminy staje się miejscami wypoczynku weekendowego i wakacyjnego. Siedzibą władz gminnych jest 762-letnia osada Stromiec, licząca 924 mieszkańców. Leży na skraju Puszczy Stromieckiej, przy drodze krajowej Nr 48 Tomaszów - Kock, 9 kilometrów od drogi międzynarodowej E-7, 7 kilometrów od stacji kolejowej Dobieszyn na linii kolejowej Warszawa - Radom.

Miejscowość Stromiec położona jest w centrum Gminy Stromiec, która z kolei jest częścią powiatu białobrzeskiego, województwo mazowieckie.

Pierwsze wzmianki o leśnej osadzie Stromiec (Strumiec) pochodzą z XIII w. Początkowo Stromiec był jedynie administracyjnym ośrodkiem okalającej go puszczy. Z czasem stał się siedzibą starostwa niegrodowego (były to więc dobra królewskie, zarządzane przez starostę, az do 1359 r.). Według ksiąg sądowych ziemi czerskiej w 1242 r. utworzono tu parafię, natomiast w 1359 Kazimierz Wielki przekazał księciu Ziemowitowi ziemie, w skład których wchodził obszar dzisiejszej gminy Stromiec.

Lata płynęły, Stromiec stopniowo się rozwijał. Spokój został przerwany przez wojnę ze szwedami. W drodze na południe zatrzymał się tu sam Karol Gustaw. Nie przyniosło to nic dobrego. wkrótce, w roku 1656 wieś spłonęła, kościół został zburzony. Pomimo tak wielkiej tragedii osada powoli wracała do życia. W roku 1683, kiedy Jan III Sobieski wyruszał pod Wiedeń, wśród jego wojska nie zabrakło też i żołnieży ze Stromca. Wrócili potem pełni chwały, a ludność ich poważała. W tym okresie powstała szkółka parafialna, a w 1695 r. zbudowano nowy kościół. Rok później założony został parafialny szpitalik, bedący jednocześnie domem dla biednych i bezdomnych.

Kolejną ważną kartą w historii Stromca było powstanie styczniowe. W okolicach Stromca miały miejsce liczne potyczki, prowadzone przez oddziały powstania z wojskami carskimi. Pobliskimi lasami prowadził swoich ludzi Dionizy Czachowski, bohater tamtych dni. Do końca II wojny światowej prochy poległych wtedy powstańców spoczywały w zbiorowej mogile. Potem przeniesiono je na cmentarz.

W czasie zaborów Stromiec był siedzibą władz gminy, a co za tym idzie osrodkiem administracji carskiej. Od 1868 r. istniała tu szkółka elementarna. Na początku XX wieku rozpoczęła się budowa, istniejącego dod dziś kościoła. Wiekszość wydatków pokryły składki okolicznej ludności.

Obecnie nad Stromcem wznosi się wieża murowanego kościoła pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela - wzniesionego w latach 1900 - 1905, a w pobiżu jest również zabytkowy cmentarz. W/w neogotycki kościół parafialny został wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków.

Ważne wydarzenia miełay miejsce w roku 1905. Pewnej niedzieli wybuchły tu zamieszki przeciwko niewoli rosyjskiej. Zaraz po mszy, na której sam ksiądz rozpoczął spiewanie patriotycznych pieśni, tłum ludzi wysłuchał płomiennego przemówienia emisariuszy, dzierżących polskie flagi, a następnie ruszył na urząd gminy i szkołę. Tam zdemolowano symbole władzy cara. Wkrótce potem od strony Białobrzgów przybył oddział wojska. Ludzie ukryli sie w domach. Kary za bunt były surowe, ale cel przynajmniej częściowo został osiągnięty - w szkole wprowadzono język polski (podobne bunty miały miejsce w całej Polsce).Po odzyskaniu niepodległości Stromiec był siedzibą gminy w powiecie radomskim. W roku 1928 powstała czytelni im. Stanisława Stasica, parę lat później Dom Związkowy, a w 1935 r. oddano do uzytku nowy budynek Szkoły Publicznej. Następnie swoje pietno odcisnęła na Stromcu II wojna swiatowa - przejście frontu w 1945 r. spowodowało niemal całkowite jego zniszczenie. Na początku walki z Niemcami prowadziła na tym terenie IX Armia Prusy. W czasie wojny działała tu Armia Krajowa. Wielu mieszkańców wywieziono do obozów. W sumie zginęło wtedy 134 ludzi - ich śmierć upamiętnia kamienny obelisk. Pod koniec wojny, kiedy już Armia Czerwona przekroczyła Wisłę, Stromiec znalazł się na linii frontu. Wieża kościoła była dla Niemców doskonałym punktem obserwacyjnym. Z tego też powodu cała wieś była pod silnym ostrzałem artyleryjskim wojsk radzieckich. Świątynia, trafiona kilka razy cudem ocalała. Nie można tego niestety powiedziać o okolicznych domach. Wieś była w gruzach. Po wojnie jednak odbudowa szła szybko. Stopniowo Stromiec po raz kolejny zaczynał sie rozwijać. Zbudowano budynek Straży Pożarnej, z wieżą obserwacyjną, kinem i biurami dla władz gminy, dwa domy nauczyciela, nowy budynek szkoły, ośrodek zdrowia wraz z apteką, lecznicę weterynaryjną, bank spółdzielczy, mleczarnie, magazyny zboża. Nie wszystkie te budynki istnieja w pierwotnej formie do dziś. Oczywistym jest, ze po upadku komunizmu wiele się zmieniło. Nowy ustrój przyniósł istotne zmiany, pojawiły sie nowe sklepy, bary oraz prywatne zakłady. Na początku lat 90-tych XX w. wyznaczono plac targowy i od tej pory co piątek odbywają sie tu targi. W rocznicę 750-lecia parafii i osady oddano do użytku nowy budynek władz gminy, gdzie mieści się też i poczta.

Wraz z budową obwodnicy Białobrzegów, odnowiono drogę Stromiec - Białobrzegi.

Obecnie Stromiec jest siedzibą władz gminy, wchodzącej w skład powiatu białobrzeskiego. Urząd Gminy mieści się przy ul. Piaski 4, w budynku, jak już wspomniano wcześniej, wybudowanym w 1992 r. z okazji 750-lecia istnienia Stromca.

Na podstawie: "Stromiec - 750 lat osady i parafii" praca zbiorowa, Stromiec 1992; "Stromiec - 750 - lat parafii" ks. Stanisław Makarewicz, Radom 1992.

Gmina Stromiec w latach 1915-1918

Latem 1914 roku wybuchła I wojna światowa. Latem 1915 wkroczyły tu wojska austro- węgierskie wypierając Rosjan. Gminy w tym czasie były głównie narzędziem w rękach okupantów. Kontrolowano ludność na wszelkie sposoby. Odtąd władze gminne miały za zadanie przede wszystkim wykonywanie ich zarządzeń. Władze austriackie posługiwały się w kontaktach z ludnością językiem polskim, jednak była to twarda okupacja. Ludność została poddana nadzorowi, a na udanie się ze wsi do miasta należało mieć specjalną przepustkę. Władze skrzętnie spisywały stan gospodarczy powiatu i przystąpiły od eksploatacji tych obszarów. Rolnicy byli zmuszeni do oddawania określonych ilości zboża i żywca na potrzeby wojskowe. Przystąpiono też do reglamentacji żywności, głównie tych pierwszej potrzeby. Władze zakazywały nawet palenie świeczek na grobach w czasie 1 i 2 listopada. Wszelkie tłuszcze miały być przeznaczone na potrzeby żywnościowe. Należało także wyżywić kilka tysięcy wojskowych stacjonujących na terenie powiatu. Czasy okupacji austro- węgierskiej miały też pewne pozytywne następstwa. Władze austriackie pozwoliły na istnienie polskich szkół i organizacji społecznych. Już jesienią 1915 roku powstały liczne szkoły prywatne. Był to czas odreagowania po latach rusyfikacji i rozkwitu polskiej szkoły. Wszystkie te szkoły powstały samorzutnie, organizowane przez miejscową ludność i przez nich opłacane (Komitety Obywatelskie). W październiku 1918 roku władza austrowęgierska w powiecie radomskim zaczęła się chylić ku upadkowi. Austro- Węgry rozpadały się na państwa narodowe. Coraz prężniej zaczęła działać Polska Organizacja Wojskowa (POW). Wojska austrowęgierskie były masowo rozbrajane, nawet przez młodych nieuzbrojonych Polaków.

Gmina Stromiec w latach 1918-1933

W listopadzie 1918 roku Polska odzyskała niepodległość. Odrodzone państwo tworzono z czterech różnych jednostek państwowych (zabór rosyjski, pruski, austriacki i Królestwo Polskie) o różnych tradycjach, językach urzędowych i różnych ustrojach samorządu. Z zewsząd zagrażali wrogowie. Początkowo władze w Warszawie utrzymały w mocy odrębne dla dawnych zaborów ustroje samorządu lokalnego. W dawnym Królestwie Polskim utrzymano w mocy ustawę o samorządzie gminnym z marca 1864 roku. Zmodyfikowano ją jednak dekretem naczelnika państwa z 27 listopada 1918 roku. Na mocy tych postanowień wójtowie i sołtysi byli jednocześnie funkcjonariuszami państwowymi i przedstawicielami władzy samorządowej. Wybierało ich Zgromadzenie Gminne. Nowym organem była Rada Gminy wybierana także przez Zgromadzenie Gminne na okres 3 lat. Rada przygotowywała wnioski i budżet, zawiadywała majątkiem i funduszami gminnymi, kontrolowała urzędników gminnych i wójta. Rada zbierała się przynajmniej raz w miesiącu lub częściej na żądanie, co najmniej 5 członków. Do ważności posiedzeń potrzebowano kworum (połowa składu). Uchwały podejmowano większości głosów. Raz w roku Rada Gminy przedstawiała wyniki swojej działalności na forum Zebrania Gminnego. Wójt gminy reprezentował gminę. Zawierał umowy w imieniu gminy. Dokumenty takie musiały mieć podpis jego i dwóch radnych. Wójt miał do pomocy aparat urzędniczy z pisarzem gminnym (sekretarzem) na czele. Urząd gminy składał się z kilku urzędników: pomocników sekretarza, było ich zazwyczaj dwóch.

Nad działalnością gminy czuwał Wydział Powiatowy w Starostwie Powiatowym. Wybór wójta musiał być przez niego zatwierdzony, podobnie jak wybór sołtysa. Sołtys wykonywał zadania zlecone przez wójta gminy. Wybór sołtysa wymagał zgody Wydziału Powiatowego, ponieważ sołtys był także urzędnikiem państwowym. Ówczesne prawo pochodziło z czasów carskich i było dosyć restrykcyjne. Gdy na przykład sołtys chciał zrezygnować ze stanowiska to Wydział Powiatowy mógł nie wyrazić na to zgody i za uchylanie się od swoich obowiązków oporny sołtys trafiał do więzienia. W 1923 roku rozszerzono uprawnienia Wydziału Powiatowego nad gminą. W przypadku nie uchwalenia budżetu Wydział Powiatowy mógł zarządzić nowe wybory. Dodatkowo wszystkie podatki samoistne (gminne) musiały być zatwierdzane przez władze powiatowe. Brak danych na temat władz gminnych z czasów I wojny światowej (1915-1918). Tuż po zakończeniu wojny i odejściu władz okupacyjnych Zebranie Gminne w dniu 4 stycznia 1919 roku wyłoniło nowego wójta oraz Radę Gminy w myśl dekretu naczelnika państwa z listopada 1918 roku. Na wójta wybrano Antoniego Kieszkowskiego (alias Kierzkowski). Podwójcim został Andrzej Podymnik. Sekretarzem gminy został Paweł Szachowicz, który sprawował ten urząd w latach 1914-1915 i być może również w czasie okupacji. W skład Rady Gminy wybranej 30 kwietnia 1919 roku weszli:

Adam Cieślak
Piotr Kamiński
Stanisław Zjawiński
Władysław Wieteska
Jan Fiołek
Józef Barański
Józef Zagajewski
Jan Żelechowski
Adam Kos
Józef Federowicz

Wójt Antoni Kieszkowski zmarł 7 stycznia 1924 roku. W tym samym roku podwójci Andrzej Podymnik (Podymniak) został zwolniony ze stanowiska. Wybrano wtedy nowego wójta gminy Stromiec. Niestety brak danych o tych wyborach.

Dnia 14 czerwca 1927 roku Zebranie Gminne wyłoniło kolejnego wójta. Został nim Jan Zegarek (ur. 1876). Miał wykształcenie elementarne i według ankiety personalnej sympatyzował z prorządowym BBWR. Na zastępcę wójta wybrano Walentego Grudnia (ur. 1889), miał wykształcenie elementarne (podstawowe), sympatyzował z PSL Wyzwolenie. W latach dwudziestych stanowisko sekretarza pełnił Paweł Szachowicz.

Gmina Stromiec w latach 1934-1939

W 1933 roku dokonano wielu zmian w funkcjonowaniu gmin wiejskich w Polsce. Według nowej ustawy gminnej  zniesiono Zebranie Gminne, czyli zgromadzenie ogółu gospodarzy z terenu gminy. Uprawnienia zniesionego organu przekazano Radzie Gminnej. Namiastką zniesionego Zebrania Gminnego było Zebranie Gromadzkie. Wprowadzono, bowiem podział gmin na gromady wiejskie, które obejmowały jedną lub kilka wsi. Zebranie Gromadzkie zbierało się pod przewodnictwem sołtysa lub jego zastępcy (podsołtysa). Zebranie Gromadzkie uchwalało uchwały dotyczące danej gromady, wybierało sołtysa i jego zastępcę. Wybierało też radnych gromadzkich w liczbie od 12 do 30. Organem wykonawczym gromady był sołtys oraz jego zastępca. Rada Gminy miała obecnie mniejsze uprawienia. Wyboru radnych dokonywało kolegium złożone z delegatów rad gromadzkich, sołtysów i podsołtysów wszystkich gromad. Istniał cenzus wieku przy prawie wyborczym czynnym 25 lat (wcześniej 21) i w prawie wyborczym biernym wynoszącym 30 lat (wcześniej 25).

Wprowadzono dokładnie linię podziału między uprawnieniami władzy uchwałodawczej i wykonawczej. W gminach do 5 000 mieszkańców radnych było 12. Kadencja radnych wynosiła 5 lat. Warto wspomnieć, że w czasach II RP mandat radnego nie wiązał się z żadnym wynagrodzeniem. W nowym ustroju utworzono nieznany wcześniej organ- zarząd gminy. Przejął on część uprawień dawnej Rady Gminy. Zarząd gminy funkcjonował na czele z wójtem i podwójcim. W skład zarządu wchodziło też dwóch lub trzech ławników. Właśnie zarząd gminy na co dzień sprawował władzę w gminie. Zarząd gminy przygotowywał projekt budżetu, regulaminy, instrukcje urzędu, decydował o wydatkach. Kadencja członków zarządu wynosiła 5 lat. Wójta oraz członków zarządu wybierała Rada Gminy w głosowaniu tajnym. Nowa ustawa o samorządzie gminnym stworzyła bardziej rozbudowany aparat urzędniczy- urząd gminy. Poprzednio urząd składał się z kilku osób, sekretarza oraz dwóch- trzech pomocników. Teraz stworzono rozbudowany urząd podzielony na referaty. Na czele urzędu gminy stał sekretarz. Jako jedyny musiał mieć on odpowiednie kwalifikacje. Mianował go i zwalniał starosta powiatowy. Sekretarz protokołował posiedzenia Rady Gminy i miał głos doradczy na Radzie. Sekretarz był kierownikiem urzędu gminy, w którym powołano referaty: ogólno -organizacyjny, finansowo -budżetowy, gospodarki komunalnej, administracyjny (zajmujący się sprawami zleconymi przez administrację rządową). Wójt był zwierzchnikiem całej gminy i aparatu urzędniczego. Miał prawa reprezentowania gminy i podpisywania umów w jej imieniu. Dokumenty, w których były zobowiązania finansowe gminy należało opatrzyć podpisem jeszcze jednego członka zarządu gminy. Wójt był także reprezentantem administracji rządowej w terenie, wykonywał także zadania zlecone przez rząd. Wójt, jako organ rządowy działał jednoosobowo i pod osobistą odpowiedzialnością. Nadzór nad jego działalnością sprawował starosta. Starosta miał prawo zwolnić wójta lub rozwiązać Radę Gminy w przypadkach łamania prawa. Powyższe rozwiązania prawne weszły w życie od początku 1934 roku. Niestety nie zachowały się akta gminy Stromiec z lat trzydziestych XX wieku.

źródło danych: http://www.ugstromiec.pl/
 

Informacje promujące gminę

Walory Turystyczne

Gmina Stromiec posiada typowy rolniczy charakter, co nie jest przeszkodą w korzystaniu z jej urokliwych terenów w celu wypoczynku i rekreacji. Bogactwem gminy są lasy, które zajmują powierzchnię około 37% powierzchni gminy. Obszary leśne występują w postaci trzech dużych kompleksów mających charakter uroczysk: "Stachów", "Ksawerów" i "Majdan" stanowiących pozostałości dawnej Puszczy Stromieckiej ograniczonej dolinami rzek: Wisły - Pilicy - Radomki. Zachodnia część gminy, do drogi Piróg-Marianki, Stromiec - Boska Wola wchodzi w zasięg krajobrazu chronionego "Doliny Piliczki" i "Drzewiczki". Obszar ten odznacza się dużymi walorami przyrodniczo-krajobrazowymi, został zaliczony do systemu ostoi ptaków o randze europejskiej. W tym pięknym obszarze położona jest miejscowość Biała Góra nad Pilicą z osiedlem domków letniskowych. Do zagospodarowania jest jeszcze ok. 300 działek z przeznaczeniem pod budownictwo rekreacyjne. Obok kolonii pięknych dacz zlokalizowany jest ośrodek wypoczynkowy usytuowany na wysokiej, nadrzecznej skarpie z szeregiem kempingowych domków i szklanym okrąglakiem, mieszczącym kawiarnię i restaurację. Krajobraz jest tu wspaniały. Wokół las, a w dole, u podnóża skarpy rzeka Pilica tworzy malownicze zakole.

W miejscowości Stromiec znajduje się neogotycki kościół pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela, a w pobliżu również zabytkowy cmentarz. Warto dodać, że w pobliskim Niedabylu urodził się w 1810r. Dionizy Czachowski, wybitny dowódca oddziałów powstańczych w kieleckim i lubelskim, naczelnik województwa sandomierskiego, który w walce o wolność oddał życie.
Gmina może pochwalić się dobrym stanem środowiska naturalnego. Nie ma dróg przenoszących znaczny ruch tranzytowy. Drogi lokalne nie są czynnikiem zagrożenia dla zanieczyszczenia powietrza.
Skupisko lasów i terenów mogących służyć rekreacji stwarzają dogodne warunki do organizowania wypoczynku zwłaszcza letniego oraz wycieczek rowerowych i pieszych.

Powierzchnia gminy – 156 km2
Liczba ludności gminy – 5775
Sołectwa – Stromiec, Stromiecka Wola, Piróg, Marianki, Bobrek Kolonia, Bobrek, Niedabyl, Pokrzywna, Małe Boże, Boże, Ducka Wola, Boska Wola, Krzemień, Biała Góra, Ksawerów Stary, Ksawerów Nowy, Podlesie, Dobieszyn, Sułków, Kolonia Sielce, Sielce, Olszowa Dąbrowa, Lipskie Budy.
Miejscowości – j.w. + Pietrusin, Mokry Las, Nętne, Grabowy Las, Podlesie Małe, Matyldzin, Stara Wieś,
Gęstość zaludnienia – 37,02 osoby/km2

Zabytki

I. Neogotycki kościół parafialny pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela (1900 - 1905) wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków (Dec.Nr 285/a/85 z dn. 4.03.1985 r.) Inicjatywa budowy nowego kościoła parafialnego w Stromcu wyszła od Księdza Biskupa sandomierskiego Antoniego Ksawerego Sotkiewicza który w lipcu 1892 roku wizytował parafię. Widząc stary, przyciasny kościół zaapelował do tłumu parafian o budowę nowego kościoła. Zawierzył talentowi organizatorskiemu ks. Niemotko który mimo że przebywał ma probostwie w Stromcu dopiero 15 miesięcy dał się poznać jako dobry gospodarz. Opracowano bardzo szczegółowy kosztorys i rozpoczęto intensywne gromadzenie materiałów ( kamienia, granitowe głazy, cegłę, drzewo, szkło) Fundusze na budowę kościoła był pozyskiwane od parafian z żelazną konsekwencją i na określony czas tak aby budowa nie utknęła w martwym punkcie. Mimo okresowych nieuchronnych napięć parafia podołała wielkim obciążeniom finansowym. Ustalała je komisja powołana pod przewodnictwem ks. Niemotki a ich wysokość zależała od wielkości gospodarstwa. Proboszcz zachęcał także parafian do robocizny na rzecz wznoszonego kościoła.


II. Park w miejscowości Boże XVIII w. wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków ( Nr rej. 627 z 17.12.1957 r.)

III. Rzeźba z kapliczki przydrożnej w Stromcu - św. Jan NepomucenXIX w. (Dec. Nr 1891/2005 r. z dn. 6.09.2005 r.) 

IV. Kościół parafialny p. w. św. Teresy od Dzieciątka Jezus w Dobieszynie, Gmina Stromiec, Powiat Białobrzeski (lata 1946-49), decyzją MWKZ nr 423/2011 z dnia 19.04.2011 r. w sprawie wpisania zabytku do rejestru zabytków, wpisany do księgi rejestru zabytków nieruchomych województwa mazowieckiego pod nr A-1019.
  Pierwszy Kościół pod wezwaniem Świętej Teresy od Dzieciątka Jezus oraz cmentarz grzebalny został poświęcony w 1935 roku przez Jego Ekscelencję Księdza Biskupa Sufragana Pawła Kubickiego. Kościół ten został zburzony podczas II wojny światowej . Po zakończeniu wojny ksiądz Kazimierz Kniedziałowski podjął dzieło odbudowy świątyni. Nowy kościół również drewniany został zbudowanych według projektu radomskiego inżyniera, głównym budowniczym był Józef Neuman. Kościół poświęcono w 1949 roku dokonał tego ksiądz biskup Jan Kanty Lorek. Kościół architekturą i wnętrzem nie nawiązuje do żadnego stylu. Jest to tzw. ryglówka. Kościół posiada trzy nawy w ołtarzu głównym znajduje się obraz Świętej Teresy od Dzieciątka Jezus na jego zasłonie natomiast obraz Matki Boskiej Niepokalanej.

źródło danych: http://www.ugstromiec.pl/
 

Publikuj swoje ogłoszenie już dziś

dodaj ogłoszenie

Ogłoszenia

Brak ogłoszeń biznesowych - dodaj swoje

Zarabiaj on-line

Firma nie opublikowała jeszcze żadnego ogłoszenia o pracę

Wszystko dla domu

REKLAMA